De race om een functionele, betaalbare mensachtige robot te bouwen is aan het oplaaien. 1X, een in Californië gevestigd bedrijf, gelooft dat zijn Neo-robot – geprijsd op $20.000 – een belangrijke stap voorwaarts is. In tegenstelling tot veel robotprojecten die zich richten op industriële taken, is Neo ontworpen als een thuisassistent voor algemeen gebruik die in staat is om te leren en zich aan te passen aan echte omgevingen. De CEO van het bedrijf, Bernt Børnich, zegt dat de sleutel niet het voorprogrammeren van elke actie is, maar het geven van de robot de mogelijkheid om dingen zelf uit te zoeken.
Het kernconcept: een ‘wereldmodel’ voor robots
De aanpak van 1X draait om een ‘Wereldmodel’: een computerprogramma dat de omgeving van de robot simuleert. Dit gaat niet alleen over het herkennen van objecten; het gaat erom te voorspellen hoe ze zich gedragen. Neo ziet bijvoorbeeld niet alleen een Post-it-briefje; het begrijpt dat papier van een oppervlak kan worden gepeld en kan worden gelezen.
Dit is cruciaal omdat de echte wereld geen schoon laboratorium is. De meeste robots worstelen met onverwachte situaties, maar 1X is van mening dat Neo door het trainen van enorme hoeveelheden gegevens over menselijk gedrag de menselijke redenering kan nabootsen. De robot leert van ongeveer een miljoen uur aan videobeelden van mensen die alledaagse taken uitvoeren, inclusief rommelige interacties in de echte wereld, zoals het openen van kasten of het hanteren van kwetsbare voorwerpen.
Hoe Neo leert: menselijke interactie imiteren
Neo is fysiek ontworpen om op een mens te lijken, wat volgens 1X geen toeval is. Het uitgangspunt is dat de wereld voor mensen is gebouwd, en door de menselijke vorm en beweging na te bootsen, kan de robot gebruik maken van bestaande kennis over hoe dingen werken. Het pakt niet alleen voorwerpen; hij past zijn greep zorgvuldig aan, zoals iemand dat zou doen.
Deze aanpak berust op het idee dat een robot niet elke taak expliciet hoeft te leren. In plaats daarvan kan het generaliseren op basis van wat het waarneemt. Uit de eerste demo’s van het bedrijf bleek dat Neo worstelde met autonomie en sterk leunde op menselijke controle op afstand. Maar recente tests tonen aan dat de robot taken uitvoert zoals het roosteren van brood, het water geven van planten en zelfs het leegpompen van toiletten zonder directe tussenkomst.
Beperkingen en afwegingen
Ondanks de vooruitgang is Neo niet perfect. Taken duren minuten in plaats van seconden, en de robot hapert nog steeds af en toe. Het langetermijngeheugen – het vermogen om gesprekken of voorkeuren uit het verleden te herinneren – blijft een aanzienlijke uitdaging.
1X erkent deze beperkingen. Klanten die zich afmelden voor het delen van gegevens (om de privacy te beschermen), kunnen te maken krijgen met verminderde mogelijkheden, omdat het systeem afhankelijk is van gebruikersgegevens om te verbeteren. Wanneer Neo in onoplosbare situaties terechtkomt, kan een menselijke operator hem op afstand door een virtual reality-headset leiden. Hoewel dit de kosten met zich meebrengt, gelooft 1X dat teleoperaties minder noodzakelijk zullen worden naarmate de autonomie verbetert.
De toekomst van humanoïde robots
De drang naar humanoïde robots is niet uniek voor 1X. Bedrijven als Tesla, Boston Dynamics en anderen streven vergelijkbare doelen na. De trend op CES dit jaar benadrukte het groeiende momentum, waarbij LG’s AI-compatibele robot, Boston Dynamics’ Atlas en andere geavanceerde modellen de show stalen.
De hamvraag is of deze robots echt nuttig zullen worden buiten gecontroleerde omgevingen. 1X gokt erop dat zijn World Model-aanpak die belofte zal waarmaken, maar het is een langetermijnproject. De eerste 10.000 klanten die een Neo voor $ 200 reserveerden, zijn in wezen early adopters die bereid zijn deel te nemen aan het ontwikkelingsproces.
Uiteindelijk hangt het succes van Neo – en de bredere humanoïde robotrevolutie – af van de vraag of deze machines op betrouwbare wijze in het dagelijks leven kunnen worden geïntegreerd zonder dat daarvoor voortdurend menselijk ingrijpen nodig is.
