Starlink, de dochteronderneming van SpaceX van Elon Musk, zal bijna de helft van zijn satellieten in een baan om de aarde – ongeveer 4.400 van de ruim 9.000 in totaal – herconfigureren naar een lagere hoogte. Deze stap komt na een bijna-botsingincident met een Chinese satelliet en een tuimelende Starlink-satelliet, wat de groeiende gevaren van een steeds drukker wordende baan om de aarde benadrukt.
Stijgende orbitale risico’s
De ruimte is gevaarlijk vol geworden. Het aantal actieve satellieten nadert de 12.000, terwijl er duizenden niet meer bestaan, en het aantal stijgt snel. SpaceX leidt de uitbreiding, maar Amazons ‘Project Kuiper’ en Chinese initiatieven als ‘Thousand Sails’ zullen het probleem versnellen. Dit is niet alleen een kwestie van technologische vooruitgang; het is een veiligheidsprobleem.
Bij een recent incident was een Starlink-satelliet betrokken die binnen een straal van 200 meter (656 voet) van een Chinese satelliet passeerde. Volgens Starlink werd dit veroorzaakt door een slechte coördinatie bij het Jiuquan Satellite Launch Center in China. Of de schuld nu ligt bij coördinatie of nalatigheid, het incident laat zien dat het huidige systeem gevaarlijk broos is.
“Het laten zakken van de satellieten resulteert in condensatie van de Starlink-banen en zal de veiligheid in de ruimte op verschillende manieren vergroten”, onder meer door “de totale kans op botsingen te verkleinen.” – Michael Nicholls, vice-president Starlink Engineering
Waarom lagere hoogte?
Het bedrijf zal zijn satellieten verlagen van ongeveer 342 mijl naar 478 mijl. Deze verandering heeft twee belangrijke voordelen:
- Verminderd risico op botsingen: Een dichtere, lagere baan maakt het vermijden van botsingen eenvoudiger omdat satellieten sneller op bedreigingen kunnen reageren.
- Sneller deorbiteren: Lagere banen betekenen dat satellieten sneller vergaan en eerder in de atmosfeer opbranden. Momenteel hebben Starlink-satellieten meer dan vier jaar nodig om op natuurlijke wijze uit hun baan te raken; dit zal teruglopen tot slechts enkele maanden. Dit vermindert de risico’s op ruimteschroot op de lange termijn.
De impact van de zonnecyclus
De beslissing wordt ook beïnvloed door het naderende zonneminimum, een periode van lage zonneactiviteit. Tijdens deze fase wordt de bovenste atmosfeer van de aarde minder dicht, wat betekent dat satellieten minder weerstand ondervinden. Hoewel dit de levensduur van de satelliet verlengt, betekent het ook dat de congestie in de ruimte langer aanhoudt. Het verlagen van de baan compenseert dit door het natuurlijke verval te versnellen.
Deze stap is een erkenning dat de ruimte een gedeelde, maar drukke hulpbron wordt. Zonder actieve mitigatie zullen botsingen vaker voorkomen, waardoor een opeenvolgend puinprobleem ontstaat dat hele orbitale banden onbruikbaar zou kunnen maken.
Conclusie: De herconfiguratie van Starlink is een noodzakelijke stap om de groeiende zorgen over de ruimteveiligheid aan te pakken. De stap van het bedrijf weerspiegelt de toenemende risico’s van ruimtecongestie en een proactieve poging om de waarschijnlijkheid van toekomstige incidenten te verkleinen. De levensvatbaarheid op lange termijn van op satellieten gebaseerde infrastructuur hangt af van de vraag of exploitanten dergelijke maatregelen serieus nemen.
